Cyfrowy księgowy pilnie poszukiwany

Blisko 40% biur rachunkowych zamraża pensje, a co druga firma nie planuje w tym roku nowych etatów. Mimo to pozyskanie wykwalifikowanych księgowych stanowi dla pracodawców z branży poważną barierę operacyjną – aż 61,6% firm zgłasza duże trudności z rekrutacją. Najnowszy raport fillup k24 „Barometr nastrojów polskich księgowych 2026” ujawnia rynkowy paradoks. Firmy ograniczają wydatki, ale cyfryzacja prawa podatkowego zmusza je do natychmiastowej zmiany strategii: tradycyjna rola związana z manualnym wprowadzaniem danych ustępuje miejsca cyfrowej analityce.

Z ogólnopolskiego badania zrealizowanego na próbie 578 księgowych wynika, że rynek pracy w sektorze finansów wszedł w fazę restrykcyjnej polityki kosztowej. Ponad połowa biur rachunkowych oraz działów finansowych nie planuje w tym roku zwiększania zatrudnienia, zaznaczając jednocześnie, że proces pozyskiwania nowych, wykwalifikowanych pracowników jest trudny.

Trzy wymiary kadrowego kryzysu w biurach rachunkowych

• Pracochłonność w górę: aż 65,9% badanych księgowych alarmuje, że w ciągu ostatniego roku nakład ich codziennej pracy odczuwalnie wzrósł.
• Zamrożone etaty i pensje: ponad połowa biur oraz działów finansowych (51,4%) nie planuje powiększać swoich zespołów w najbliższych miesiącach. Dodatkowo 39,4% podmiotów całkowicie rezygnuje z przyznawania podwyżek, a na odczuwalny wzrost stawek (powyżej symbolicznych korekt) może liczyć zaledwie 3,7% badanych.
• Paradoks rekrutacyjny: mimo redukcji planów etatowych, pozyskanie odpowiednich ludzi graniczy z cudem. Aż 61,6% ankietowanych ocenia proces rekrutacji jako „trudny”, podczas gdy za łatwy uważa go zaledwie 2,3% respondentów.

Automatyzacja oddaje głos analitykom

Główną przyczyną problemów kadrowych jest dynamiczna ewolucja technologiczna oraz rosnący poziom skomplikowania polskiego systemu podatkowego. Tradycyjna ewidencja dokumentów jest sukcesywnie automatyzowana, a klienci biur rachunkowych oczekują od księgowych zaawansowanego wsparcia doradczego przy wdrażaniu nowych, cyfrowych obowiązków sprawozdawczych.

Kompetencje cyfrowe ważniejsze niż staż pracy

W procesach rekrutacyjnych wieloletni staż pracy w tradycyjnym modelu traci na znaczeniu. Pracodawcy weryfikują dziś przede wszystkim zaawansowane umiejętności cyfrowe oraz zdolność płynnej współpracy z systemami informatycznymi, które przejmują powtarzalne, manualne operacje. Środowisko księgowe wykazuje przy tym ogromną zdolność adaptacji. Choć nowe systemy wymiany danych i raportowania nadal wymagają dopracowania, najtrudniejszy etap niepewności branża ma już za sobą. Zmiana charakteru pracy oznacza trwałe ograniczenie czynności czysto technicznych na rzecz nadzoru, kontroli systemowej oraz doradztwa.

Deficyt kadr na rynku usług finansowo-księgowych wynika w znacznej mierze z faktu, że tradycyjny proces kształcenia akademickiego, oparty głównie na teorii, nie uwzględnia w wystarczającym stopniu automatyzacji procesów biznesowych i realiów rynkowych. Stąd coraz głośniejsze postulaty dotyczące wzmocnienia elementu praktycznego w edukacji, np. poprzez model „living lab” – czyli uczenie się na realnych systemach, danych i procesach, z którymi absolwent zetknie się w późniejszej pracy zawodowej.

Benefity niefinansowe i nowe podejście do rekrutacji

Ograniczenie budżetów na podwyżki zmusiło mniejsze oraz średnie podmioty do zmiany taktyki rekrutacyjnej. Sektor MSP, nie mogąc konkurować stawkami bazowymi z międzynarodowymi korporacjami, przeniósł punkt ciężkości na elastyczność zatrudnienia. Z analizy rynku ogłoszeń wynika, że możliwość wykonywania obowiązków w modelu zdalnym lub hybrydowym jest obecnie standardem oferowanym w 70–82% procesów rekrutacyjnych kierowanych do specjalistów ds. finansów.

Współczesny księgowy nie jest już tylko ekspertem podatkowym, ale użytkownikiem systemów informatycznych i aktywnym uczestnikiem automatyzacji. Wymusza to całkowitą redefinicję procesów rekrutacji oraz onboardingu. Nowoczesne podejście do budowania zespołu powinno opierać się na następujących zasadach:

1. Weryfikacja sprawności systemowej: sprawdzanie u kandydatów nie tylko wiedzy teoretycznej, ale praktycznej sprawności pracy na systemach i analitycznego myślenia.
2. Etapowe wdrażanie: projektowanie onboardingu w taki sposób, by wdrażać pracownika krok po kroku, bez oczekiwania natychmiastowej i pełnej samodzielności od pierwszych dni.
3. Rozwój wewnątrz organizacji: budowanie modelu „wdrażalnego talentu”, czyli szybszego i mądrzejszego rozwijania ludzi wewnątrz struktur zamiast długotrwałego poszukiwania idealnie gotowych kandydatów na rynku.

Pełny raport: Barometr nastrojów polskich księgowych 2026

O badaniu

Badanie ankietowe „Nastroje polskich księgowych” zrealizowano w okresie styczeń–marzec 2026 r. na ogólnopolskiej próbie N = 578 profesjonalistów z branży finansowo-księgowej. Partnerami merytorycznymi raportu fillup k24 „Barometr nastrojów polskich księgowych 2026” są: Stowarzyszenie Księgowych w Polsce, Grant Thornton oraz Uniwersytety WSB Merito.